phongphit.com : การสื่อสารคือการพัฒนา

Thursday, 03 May 2018 15:55

ความคิดคำนึงถึงดอยสุเทพ Featured

Rate this item
(0 votes)

ความคิดคำนึงถึงดอยสุเทพ

          กฎหมายมีไว้สำหรับคน ไม่ใช่คนสำหรับกฎหมาย เขียนได้ก็ลบได้ ผูกได้ก็แก้ได้ เขียนใหม่ได้

          แม้แต่รัฐธรรมนูญไทย กฎหมายแม่ของไทยก็ยังฉีกทิ้งได้ เขียนใหม่ได้ตั้ง 20 ฉบับ ใครมี รัฏฐาธิปัตย์ก็ใช้เพื่อร่างหรือเลิกกฎหมายได้ อย่าง ม.๔๔ ของ คสช.วันนี้

          'ชนชั้นใดเขียนกฎหมาย ก็แน่ไซร้เพื่อชนชั้นนั้น'(คาร์ล มาร์กซ์)

          กฎหมายไทยไม่ได้เคารพจารีต ประเพณี วิถีชุมชน กฎระเบียบ ระบบคุณค่าของคนไทย ท้องถิ่นไทย ไปลอกหลักคิดหลักเกณฑ์และกฎหมายฝรั่งมา แม้แต่ร่างรัฐธรรมนูญฉบับแรกยังเป็นภาษาอังกฤษ เพราะไปลอกมา ไม่มีเวลาแปล

          สังคมอยู่ได้ไม่เพียงแต่ด้วยกฎหมายที่ตราขึ้นมาเป็นตัวอักษร แต่ด้วยจารีตประเพณี ที่ถือสืบทอดกันมาหลายชั่วอายุคน ถือเป็นเกณฑ์ว่าด้วย ความเหมาะสมซึ่งมีความหมายเดียวกับ ถูกต้องดีงาม

          “มารยาท” “เหมาะสม” “ถูกต้อง” “ดีงามจึงเป็นคำในกลุ่มเดียวกัน ตระกูลเดียวกัน แยกไม่ออก ยิ่งวันนี้มีเรื่องสิ่งแวดล้อม สำนึกอนุรักษ์ป่า อนุรักษ์ธรรมชาติมาหนุนนำ ทำให้คนเห็นความสำคัญของความเชื่อของคนโบราณ

          ดอยสุเทพจึงไม่ใช่แค่ป่าและเขา แต่เป็น จิตวิญญาณของเชียงใหม่ ดังที่กลุ่มผู้รณรงค์ประกาศ

          “จิตวิญญาณนี้ต่างหากที่กฎหมายที่ร่างกันขึ้นมาไม่ได้ให้ความสำคัญ สิ่งที่เรียกว่า ถูกต้องดีงามจึงห่างไกลจากชีวิตและความเป็นจริง กฎหมายแทนที่จะก่อให้เกิดความสงบสันติในการอยู่ร่วมกัน จึงทำให้เกิดความขัดแย้ง ไม่ใช่คนกับคนเท่านั้น แต่คนกับป่า กับธรรมชาติด้วย

          รากฐานความคิดของฝรั่งตะวันตก คนเป็นนายเหนือธรรมชาติ จะทำอะไรอย่างไรก็ได้ รากฐานความคิดของคนไทย คนเป็นส่วนหนึ่งของธรรมชาติ คนอยู่ได้ด้วยเมตตาของธรรมชาติ

          คนไทยแต่โบราณเป็นหนึ่งเดียวกับธรรมชาติ มี ผีเป็นผู้เชื่อมโยง เป็นสัญลักษณ์ เป็นข้อผูกพัน จารีตประเพณี วิถีชุมชน จึงมี ผีหรือ กฎในประเพณีเป็นกรอบเป็นเกณฑ์ในการดำเนินชีวิต ผิดผีจึงทำให้เกิดปัญหา ต้องขอขมา ต้องแก้ไข

          วิชาการฝรั่งต่างก็ยกให้ เหมืองฝายของไทยในภาคเหนือเป็นตัวอย่างของจารีตประเพณีที่ทำให้คนอยู่ร่วมกันอย่างสันติ อยู่ร่วมกับธรรมชาติอย่างพึ่งพาอาศัยกัน เพราะมี ผีเดียวกัน ทำให้คนต้นน้ำ กลางน้ำ ปลายน้ำได้รับส่วนแบ่งปันน้ำอย่างเท่าเทียม ตามความจำเป็นของแต่ละคน ไม่มีความขัดแย้ง

          เมื่อกรมชลประทาน หน่วยงานทางราชการเข้ามาดูแลแก้ไขระเบียบ หลายแห่งเกิดปัญหา ความขัดแย้ง ชาวบ้านแย่งน้ำ ทะเลาะกัน ตีกันฆ่ากัน เพราะระเบียบการใช้น้ำใหม่ที่ไม่คำนึงถึง กฎระเบียบเดิม

          ยังมีกฎหมายอีกนับพัน ระเบียบอีกนับหมื่น ที่เป็นปัญหา แทนที่จะช่วยให้คนอยู่ร่วมกันอย่างสันติกลับเป็นปัญหาอุปสรรค สังคมไทยจึงเป็นสังคมอลเวง

          กรณี ป่าแหว่งให้บทเรียนว่า ถ้าจะแก้ไขกฎหมาย หรือร่างกฎหมายใหม่ ให้ใส่ใจ จิตวิญญาณของสังคมไทยที่ถ่ายทอดจากอดีตมาถึงปัจจุบัน ทางจารีต ประเพณี วิถีชุมชน

          ควรศึกษาภูมิปัญญาในจารีตประเพณี และ ผีทั้งหลาย ไม่มองอย่างผิวเผินและลบหลู่ดูหมิ่นด้วยอารมณ์ความรู้สึกของผู้ที่เหนือกว่า มีอำนาจกว่า มีการศึกษากว่า แต่ใช้สติปัญญาในการ ถอดรหัสจารีตประเพณีวิถีชุมชน ระบบคุณค่า ที่มีภาษาและตรรกะอีกแบบหนึ่ง ที่หากใช้แต่ตรรกะหรือไวยากรณ์กฎหมายฝรั่งอาจเข้าไม่ถึงจิตวิญญาณของสังคม

          ถ้าถอดรหัส เข้าถึงแก่น ก็จะสัมผัสกับจิตวิญญาณ และไม่สามารถทำอะไรแบบสร้างบ้านในป่าแหว่งได้ลงคอ เพราะซาบซึ้งในสิ่งที่ เหมาะสม ถูกต้อง ดีงามสามคำที่ประเพณีหลอมรวมเข้าด้วยกันให้เป็นวิถีของชุมชน

          พลังแห่งจิตวิญญาณของบรรพบุรุษมีจริง และกำลังทำงานผ่านพลังประชาชนคนรักป่ารักดอยสุเทพวันนี้

 

 เสรี พงศ์พิศ ๓ พฤษภาคม ๒๕๖๑

Last modified on Thursday, 03 May 2018 16:50